Fonckel One



business unit:Productontwikkeling

Leds zorgden voor een revolutie in verlichting, touchbediening veroverde de elektronica. De Fonckel combineert die twee fraai, in de designlamp Fonckel One.

De start-up Fonckel opereert in Eindhoven in de slagschaduw van Philips, dat de afgelopen jaren juist ervoor heeft gezorgd dat led-lampen mainstream zijn geworden. Maar dat is min of meer toevallig: het bedrijf ontstond toen de Delftse studiemaatjes Philip Ross (Industrieel Ontwerp) en Kamiel de Leur (Industral Design Engineering) besloten in 2010 samen met Hans Filippini (Nyenrode) een bedrijf te bouwen rond een product dat Ross voor zijn promotieonderzoek aan de Technische Universiteit Eindhoven (TU/e) ontwikkelde. Een cum laude promotie, overigens.

Scoop

De boogvormige tafellamp, toen nog Scoop gedoopt, werd bediend met gebaren. De lichtbundel kan je als het ware vastpakken en naar de juiste plek in de lamp geleiden. Ross had eerder al een zogenoemde Valorisation Grant ontvangen van de technologiestichting STW om een haalbaarheidsstudie te doen. Met een tweede STW-subsidie kon de Scoop als product verder ontwikkeld worden, hierdoor was de basis gelegd voor het bedrijf dat hij met De Leur (daarvoor innovatiemanager bij Heineken) en derde man Filippini (productmanager bij een financiële dienstverlener): Aesthetic Interactions.

Ontwikkelpartners

Het doorontwikkelen van het concept met de (onder de naam Lumotion) gepatenteerde bediening tot een marktklaar product bleek geen sinecure. "Vergeet niet dat we begonnen met een lamp die vast zat aan een houten blok en een laptop, het geval viel niet eens te verplaatsen."

Dan helpt het als je vanuit Eindhoven, toch het hart van de Nederlandse maak– en elektronica-industrie, kunt opereren. Dat zorgde voor korte lijntjes naar ontwikkelpartners als ACE Ingenieurs– & Adviesbureau, het bureau dat de 'hardware' mee hielp ontwikkelen, Metatronics dat de software schreef, DPI dat de kunststof behuizing een speciale samenstelling gaf die voor de prettigste aanraking zorgt en NTS Optel, dat de optiek — de lenzen — leverde.

"We hebben ontzettend veel steun gehad van alle partners, die erg enthousiast waren over het concept. Ze hebben goed met ons meegedacht, ook over manieren om de rekening betaalbaar te houden — zonder dat ze nu aandeelhouder zijn geworden."

Opmerkelijk: terwijl lichtstad Eindhoven zijn naam dankt aan Philips, komt de lichtgigant zelf niet voor in het Fonckel-verhaal. Ross deed zijn onderzoek wel aan de TU/e, in het Intelligent Lighting Institute waar vanzelfsprekend veel Philips-researchers rondlopen. "Philips was op de hoogte van wat we aan het doen waren, maar we hebben nooit aan tafel gezeten. Natuurlijk hadden we op een bepaald moment naar een producent kunnen stappen met een prototype, maar we vinden het veel mooier om het zelf in de markt te zetten" aldus Ross.